ความรอบรู้ด้านสุขภาพและปัจจัยที่สัมพันธ์ ในการป้องกันภาวะหลอดเลือดแข็ง (Atherosclerosis) ในผู้ป่วยสูงอายุที่มีความดันโลหิตสูง : กรณีศึกษา โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล ในอำเภอแสวงหา จังหวัดอ่างทอง

บทคัดย่อ

ภาวะหลอดเลือดแข็ง (atherosclerosis) มีความสัมพันธ์กับความดันโลหิตสูง (Hypertension) ซึ่งเป็นหนึ่งในปัจจัยเสี่ยงหลักที่เร่งกระบวนการเสื่อมของหลอดเลือด การมีความรอบรู้ด้านสุขภาพที่เพียงพอมีบทบาทสำคัญต่อการป้องกันโรคร้ายแรงดังกล่าว งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินระดับความรอบรู้ด้านสุขภาพในการป้องกันภาวะหลอดเลือดแข็ง และตรวจสอบปัจจัยที่สัมพันธ์กับระดับความรอบรู้ในผู้ป่วยสูงอายุที่มีความดันโลหิตสูง กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วย 100 คน ที่มารับบริการ ณ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล อำเภอแสวงหา จังหวัดอ่างทอง เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วย แบบสอบถาม 4 ส่วน ได้แก่ ข้อมูลส่วนบุคคล แบบประเมินการรับรู้ภาวะสุขภาพ แบบประเมินการสนับสนุนทางสังคม และแบบประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพ ผลการศึกษาพบว่าผู้ป่วยร้อยละ 63.0 มีความรอบรู้ด้านสุขภาพในระดับสูง ร้อยละ 34.0 มีความรอบรู้ในระดับปานกลาง และมีเพียงร้อยละ 3.0 ที่มีความรอบรู้ในระดับต่ำ พบปัจจัยที่มีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญกับความรอบรู้ด้านสุขภาพ ได้แก่ ความรู้ (r= 0.347, p=0.000) การได้รับการสนับสนุนในการดูแลสุขภาพจากคนในครอบครัว (r= 0.411, p= 0.000) การได้รับคำแนะนำในการป้องกันโรค (r= 0.200, p=0.046) การช่วยเหลือด้านสุขภาพจากชุมชนหรือองค์กรสังคม (r= 0.256, p=0.010) การได้รับกำลังใจจากคนรอบข้างในการดูแลสุขภาพ (r= 0.408, p=0.000) และประวัติการมีโรคความดันโลหิตสูงในครอบครัว (r = – 0.292, p = 0.003) ผลการศึกษาสะท้อนให้เห็นถึงความสำคัญของการพัฒนากลยุทธ์การส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพที่บูรณาการทั้งความรู้ส่วนบุคคล การสนับสนุนจากครอบครัวและชุมชน ตลอดจนการดูแลโดยบุคลากรทางสุขภาพ เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนในผู้ป่วยสูงอายุที่มีความดันโลหิตสูงอย่างยั่งยืน