การพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยระยะสุดท้ายแบบประคับประคอง เพื่อการดูแลต่อเนื่องที่บ้าน แบบองค์รวมของผู้ป่วยโรงพยาบาลชื่นชมและภาคีเครือข่ายสุขภาพอำเภอชื่นชม
บทคัดย่อ
บทคัดย่อ
ความเป็นมา : การดูแลแบบประคับประคองมีบทบาทสำคัญในการยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยระยะสุดท้ายและครอบครัว และจำเป็นต้องได้รับการดูแลอย่างต่อเนื่องที่บ้านหลังออกจากโรงพยาบาล อย่างไรก็ตามยังพบช่องว่างในการเข้าถึงบริการที่เหมาะสม จึงมีความจำเป็นในการพัฒนาระบบการดูแลแบบประคับประคองต่อเนื่องที่บ้านให้มีประสิทธิภาพและสอดคล้องกับบริบทของชุมชน
วิธีการศึกษา : การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการ ดำเนินการวิจัยตามวงจรของการวิจัย
เชิงปฏิบัติการ 4 ขั้นตอน ประกอบด้วย การวางแผน การปฏิบัติตามแนวทางที่กำหนด การประเมินผลลัพธ์ และการพัฒนาปรับปรุง กลุ่มเป้าหมาย คือ ผู้ป่วยระยะสุดท้ายที่รับบริการที่คลินิกการดูแลผู้ป่วยระยะท้าย โรงพยาบาลชื่นชม จังหวัดมหาสารคาม จำนวน 72 คน เครื่องมือการวิจัยประกอบด้วย 1) แบบประเมินอาการ Edmonton Symptom Assessment Scale (ESAS) 2) แบบสอบถามเกี่ยวกับการวางแผนการดูแลล่วงหน้าในระยะท้ายของชีวิต และ 3) แบบติดตามผลการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองดำเนินการระหว่างเดือนเมษายน – กันยายน 2567 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ paired t-test
ผลการศึกษา : ภายหลังได้รับการดูแลแบบประคับประคอง พบว่าผู้ป่วยมีความรุนแรงของอาการทั้ง 9 ด้านตามแบบประเมิน ESAS ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value < 0.001) ผู้ป่วยทุกรายได้รับการประชุมร่วมกับครอบครัว (family meeting) และมีการวางแผนการดูแลล่วงหน้าอย่างเป็นระบบ อีกทั้งยังได้รับการดูแลด้านจิตวิญญาณ ส่งผลให้สามารถปลดเปลื้องภาระทางจิตใจได้ดีขึ้นเมื่อเปรียบเทียบกับก่อนเข้ารับการดูแล
สรุป : ระบบการดูแลแบบประคับประคองที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิภาพในการส่งเสริมให้ผู้ป่วยระยะสุดท้ายได้รับการดูแลอย่างต่อเนื่องที่บ้านอย่างเหมาะสม สามารถลดความรุนแรงของอาการต่างๆ ได้อย่างมีนัยสำคัญ ยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย และตอบสนองความต้องการทั้งทางร่างกาย จิตใจ สังคม และจิตวิญญาณของผู้ป่วยและครอบครัวได้อย่างครอบคลุมและเป็นระบบ
คำสำคัญ : การดูแลแบบประคับประคอง, ความรุนแรงของอาการ, ผู้ป่วยระยะสุดท้าย