ผื่น Flagellate Erythema จากยา Bleomycin: รายงานกรณีศึกษาและทบทวนวรรณกรรม
คำสำคัญ:
ผื่นบทคัดย่อ
ผื่น Flagellate erythema เกิดได้จากหลายสาเหตุ ได้แก่ dermatomyositis (DM), adult-onset Still disease (AOSD), Shiitake dermatitis และจากยา โดยผื่น flagellate erythema จาก bleomycin พบและรายงานครั้งแรกเมื่อปี คศ. 1970 โดย Moulin และคณะ ผื่นมีลักษณะเป็นริ้วเส้นตรงสีแดงคล้ายรอยแส้ หรือรอยเการวมกันหลายรอย และมักเกิดรอยดำหลังการอักเสบ โดย flagellate erythema เป็นผลข้างเคียงที่พบได้น้อยแต่เป็นลักษณะเฉพาะของยา bleomycin เนื่องจากยานี้มีหมู่ glycopeptides ซึ่งถูกทำให้หมดฤทธิ์ลงโดยเอนไซม์ bleomycin hydrolase พบเอนไซม์นี้ต่ำบริเวณผิวหนัง จึงเกิดการสะสมของยาที่ผิวหนังทำให้เกิดผื่น flagellate erythema
รายงานผู้ป่วยชายไทย อายุ 42 ปี ได้รับการวินิจฉัย non-seminomatous germ cell tumors (NSGCT) และ deep vein thrombosis (DVT) ถูกส่งตัวมารับการรักษาต่อที่โรงพยาบาลศิริราช โดยได้รับการรักษาด้วยยาเคมีบำบัดสูตร BEP (bleomycin, etoposide, platinum) มา 2 cycle และมีผื่นขึ้นทุกครั้งที่ได้รับยา ครั้งนี้ผู้ป่วยเข้ารับการรักษาตามนัดเพื่อเข้ารับยาเคมีบำบัด cycle 3 หลังได้รับยา 1 วันมีผื่นขึ้นที่หน้า แขน ศีรษะ หลัง ขา หลังได้รับยา bleomycin, etoposide และ cisplatin แพทย์สงสัย bleomycin induced flagellate erythema จึงพิจารณาหยุดยา bleomycin และให้การรักษาด้วย betamethasone cream, cetirizine และ hydroxyzine อาการผื่นดีขึ้น
เอกสารอ้างอิง
MICROMEDEX®[Database on the internet]. Colorado: Thomson Reuters (Healthcare); c1974-2009. DRUGDEX® System, Bleomycin; [cite 2019 Oct 10]. Available from: http://www.thomsonhc.com. Subscription required to view.
Changal KH, Raina H, Changal QH, Raina M. Bleomycin-induced flagellate erythema: a rare and unique drug rash. West Indian Med J 2014 Dec;63(7):807-9.
Gaurkar SP, Mehta N, armar KS, Shah BJ. Bleomycin-induced flagellate dermatitis. Indian Journal of Drugs in Dermatology 2015 Jul; 1(1): 38–40.
Agrawal C, Talwar V, Saini R, Babu P. Flagellate rash: an unusual complication
of bleomycin therapy - a case report with brief review of literature. Indian J Med Paediatr Oncol 2017 Oct-Dec;38(4):548-551.
Yamamoto T, Nishioka K. Flagellate erythema. Int J Dermatol 2006 May;45(5): 627-31.
Biswas A, Chaudhari PB, Sharma P, Singh L, Julka PK, Sethuraman G. Bleomycin induced
flagellate erythema: revisiting a unique complication. J Cancer Res Ther 2013 Jul-Sep;9(3):500-3.
Abess A, Keel DM, Graham BS. Flagellate hyperpigmentation following intralesional bleomycin treatment of verruca plantaris. Arch Dermatol 2003 Mar;139(3):337-9.
Appaji L, Reddy CV, Kumari BSA, Padma M. Flagellate erythema induced by bleomycin toxicity. Indian J Med Paediatr Oncol 2013 Oct-Dec;34(4):334.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
เวอร์ชัน
- 2026-02-10 (2)
- 2021-12-31 (1)
ฉบับ
บท
การอนุญาต
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพิ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารโรงพยาบาลชลบุรี