ปัจจัยที่มีผลต่อระยะเวลาการให้ยาละลายลิ่มเลือดในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบเฉียบพลัน ในโรงพยาบาลชลบุรี
คำสำคัญ:
โรคหลอดเลือดสมองตีบ, ปัจจัยการล่าช้า, ยาละลายลิ่มเลือดบทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: งานวิจัยจัดทำเพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อความล่าช้าในการให้ยาละลายลิ่มเลือดผู้ป่วยที่ได้รับการวินิจฉัยโรคหลอดเลือดสมองตีบเฉียบพลัน ในโรงพยาบาลชลบุรี ซึ่งข้อแนะนำผู้ป่วยควรได้รับยาละลายลิ่มเลือดภายใน 60 นาทีตั้งแต่ผู้ป่วยเดินทางมาถึงโรงพยาบาล
วิธีการศึกษา: ผลการศึกษาแบบเก็บข้อมูลย้อนหลังจากเวชระเบียนผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบเฉียบพลัน ที่ได้รับการรักษาโดยได้ยาละลายลิ่มเลือด ตั้งแต่เดือน 1 กรกฏาคม พ.ศ. 2560 ถึงวันที่ 30 มิถุนายน พ.ศ. 2562 โดยมีการเก็บข้อมูลของผู้ป่วยอย่างละเอียด เช่น อายุ เพศ โรคประจำตัว น้ำหนัก ความดัน ระดับน้ำตาลในเลือด เป็นต้น การวิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อความล่าช้าในการให้ยาละลายลิ่มเลือดด้วย multivariable regression โดยค่า P value <0.5
ผลการศึกษา: จากผู้ป่วย ทั้งหมด 227 คน พบว่ามีผู้ป่วย 175 คน (77.1%) ที่ได้รับยาละลายลิ่มเลือดทางหลอดเลือดดำภายใน 60 นาทีหลังมาถึงโรงพยาบาล และ 52 คน (22.9%) ที่ได้รับยาล่าช้ามากกว่า 60 นาที ระยะเวลาที่ผู้ป่วยมาถึงโรงพยาบาลจนได้รับยาคือ 47 นาทีอายุเฉลี่ยของผู้ป่วย 61 ปี (IQR, 51-73) โดยจากการวิเคราะห์พบว่าผู้ป่วยที่มีโรคประจำตัวหัวใจเต้นผิดจังหวะมีโอกาสได้รับยาล่าช้ามากกว่าผู้ป่วยที่ไม่มีถึง 2.7 เท่า และผู้ป่วยที่นำส่งโดยระบบสาธารณสุขมีโอกาสได้ยาเร็วกว่าผู้ป่วยที่เดินทางมาเองถึง 3.1 เท่า และนอกจากนี้หากวิเคราะห์ถึงขั้นตอนตั้งแต่ผู้ป่วยเข้ามารับการรักษาในโรงพยาบาล พบว่า หากล่าช้าที่การเอกซเรย์คอมพิวเตอร์สมองทุก 1 นาที จะทำให้ระยะเวลาการให้ยามากขึ้น 0.99 นาที
สรุป: โรคหลอดเลือดสมองตีบจำเป็นต้องได้รับยาละลายลิ่มเลือดให้ได้เร็วที่สุดและปลอดภัยที่สุด ซึ่งผู้ป่วยทุกรายที่เข้ามารับการรักษา จะได้รับการรักษาผ่านทางช่องทางพิเศษ (Fast tract) ไม่ว่าจะเดินทางมาเองหรือได้รับการส่งต่อจากโรงพยาบาลชุมชน แม้ว่าจะมีระบบการทำงานอย่างชัดเจนในหลักการอย่างชัดเจนแล้วก็ตาม ยังพบปัจจัยบางอย่างที่มีผลต่อระยะเวลาการล่าช้าในการรักษาอยู่บ้าง ซึ่งจากการศึกษาครั้งนี้จะทำให้มีการพัฒนาและปรับปรุงกระบวนการดังกล่าว เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบเฉียบพลันมากยิ่งขึ้น
คำสำคัญ: โรคหลอดเลือดสมองตีบ, ปัจจัยการล่าช้า, โรงพยาบาลชลบุรี
เอกสารอ้างอิง
Feigin VL, Lawes CM, Bennett DA, Anderson CS. Stroke epidemiology: a review of population-based studies of incidence, prevalence, and case-fatality in the late 20th century. The Lancet Neurology. 2003;2(1):43-53.
Grysiewicz RA, Thomas K, Pandey DK. Epidemiology of ischemic and hemorrhagic stroke: incidence, prevalence, mortality, and risk factors. Neurologic clinics. 2008;26(4):871-95, vii.
McCoy CE, Langdorf MI, Lotfipour S. American Heart Association/American Stroke Association Deletes Sections from 2018 Stroke Guidelines. West J Emerg Med. 2018;19(6):947-51.
Saver JL. Time is brain--quantified. Stroke. 2006;37(1):263-6.
Advani R, Naess H, Kurz MW. The golden hour of acute ischemic stroke. Scandinavian journal of trauma, resuscitation and emergency medicine. 2017;25(1):54.
Ebinger M, Kunz A, Wendt M, Rozanski M, Winter B, Waldschmidt C, et al. Effects of golden hour thrombolysis: a Prehospital Acute Neurological Treatment and Optimization of Medical Care in Stroke (PHANTOM-S) substudy. JAMA neurology. 2015;72(1):25-30.
Powers WJ, Rabinstein AA, Ackerson T, Adeoye OM, Bambakidis NC, Becker K, et al. Guidelines for the Early Management of Patients With Acute Ischemic Stroke: 2019 Update to the 2018 Guidelines for the Early Management of Acute Ischemic Stroke: A Guideline for Healthcare Professionals From the American Heart Association/American Stroke Association. Stroke. 2019;50(12):e344-e418.
Albers GW, Bates VE, Clark WM, Bell R, Verro P, Hamilton SA. Intravenous tissue-type plasminogen activator for treatment of acute stroke: the Standard Treatment with Alteplase to Reverse Stroke (STARS) study. Jama. 2000;283(9):1145-50.
Fonarow GC, Zhao X, Smith EE, Saver JL, Reeves MJ, Bhatt DL, et al. Door-to-Needle Times for Tissue Plasminogen Activator Administration and Clinical Outcomes in Acute Ischemic Stroke Before and After a Quality Improvement Initiative. JAMA. 2014;311(16):1632-40.
Fonarow GC, Smith EE, Saver JL, Reeves MJ, Hernandez AF, Peterson ED, et al. Improving door-to-needle times in acute ischemic stroke: the design and rationale for the American Heart Association/American Stroke Association's Target: Stroke initiative. Stroke. 2011;42(10):2983-9.
Van Schaik SM, Scott S, de Lau LML, Van den Berg-Vos RM, Kruyt ND. Short Door-to-Needle Times in Acute Ischemic Stroke and Prospective Identification of Its Delaying Factors. Cerebrovasc Dis Extra. 2015;5(2):75-83.
Mikulik R, Kadlecova P, Czlonkowska A, Kobayashi A, Brozman M, Svigelj V, et al. Factors influencing in-hospital delay in treatment with intravenous thrombolysis. Stroke. 2012;43(6):1578-83.
Alberts MJ, Hademenos G, Latchaw RE, Jagoda A, Marler JR, Mayberg MR, et al. Recommendations for the establishment of primary stroke centers. Brain Attack Coalition. Jama. 2000;283(23):3102-9.
Appleton JP, Sprigg N, Bath PM. Blood pressure management in acute stroke. Stroke and Vascular Neurology. 2016;1(2):72-82.
Mowla A, Doyle J, Lail NS, Rajabzadeh-Oghaz H, Deline C, Shirani P, et al. Delays in door-to-needle time for acute ischemic stroke in the emergency department: A comprehensive stroke center experience. Journal of the neurological sciences. 2017;376:102-5.
Fonarow GC, Smith EE, Saver JL, Reeves MJ, Bhatt DL, Grau-Sepulveda MV, et al. Timeliness of tissue-type plasminogen activator therapy in acute ischemic stroke: patient characteristics, hospital factors, and outcomes associated with door-to-needle times within 60 minutes. Circulation. 2011;123(7):750-8.
Tai YJ, Weir L, Hand P, Davis S, Yan B. Does a 'code stroke' rapid access protocol decrease door-to-needle time for thrombolysis? Internal medicine journal. 2012;42(12):1316-24.
Sauser K, Levine DA, Nickles AV, Reeves MJ. Hospital variation in thrombolysis times among patients with acute ischemic stroke: the contributions of door-to-imaging time and imaging-to-needle time. JAMA neurology. 2014;71(9):1155-61.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
เวอร์ชัน
- 2026-02-12 (2)
- 2021-01-16 (1)
ฉบับ
บท
การอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2020 Chonburi Hospital Journal-วารสารโรงพยาบาลชลบุรี
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพิ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารโรงพยาบาลชลบุรี