ความสอดคล้องกันของ Immunohistochemistry กับ In situ hybridization ในการประเมินสถานะตัวรับ Human Epidermal Growth Factor Receptor 2 ของผู้ป่วยมะเร็งเต้านม ในโรงพยาบาลสวรรค์ประชารักษ์ - ยาอินทร์, ธนากร (Region 3 Medical and Public Health Journal - วารสารวิชาการแพทย์และสาธารณสุข เขตสุขภาพที่ 3, 2023)
วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาความสอดคล้องกันของผลการย้อม Human Epidermal Growth Factor Receptor 2 (HER2) ด้วยวิธี Immunohistochemistry (IHC) กับ In situ hybridization (ISH) และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่าง HER2 ISH กับลักษณะทางพยาธิวิทยาทางคลินิกของผู้ป่วยมะเร็งเต้านม วิธีการศึกษา : ทำการวิจัยแบบศึกษาย้อนหลังเชิงพรรณนา (retrospective descriptive research) ที่กลุ่มงานพยาธิวิทยากายวิภาค โรงพยาบาลสวรรค์ประชารักษ์ กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่ได้รับการตรวจ HER2 ด้วยวิธี IHC ที่มีผลเป็น 2+ และ 3+ และได้รับการตรวจยืนยันด้วยวิธี ISH ระหว่างเดือน มกราคม 2561 ถึงเดือนตุลาคม 2564 จำนวน 128 ราย ศึกษาความสอดคล้องของทั้งสองวิธี และทดสอบความสัมพันธ์ระหว่างผล HER2 ISH กับลักษณะทางพยาธิวิทยาทางคลินิกของผู้ป่วย ด้วยสถิติ rank sum test และ exact probability test ที่ความเชื่อมั่นร้อยละ 95 ผลการศึกษา : ผลการตรวจ HER2 ด้วยวิธี IHC กับผลการตรวจยืนยันด้วยวิธี ISH มีความสอดคล้องร้อยละ 79.9 มีความสอดคล้องอยู่ในเกณฑ์ดี (kappa coefficient = 0.485, p<0.001) โดยผลตรวจ IHC 3+ มีความสอดคล้องกับผลตรวจ ISH ร้อยละ 97.4 ผลตรวจ IHC 2+ มีความสอดคล้องกับผลตรวจ ISH ร้อยละ 52.9 ไม่พบความสัมพันธ์ระหว่าง ผลตรวจ HER2 ISH กับอายุ ขนาดก้อนมะเร็ง ตำแหน่งก้อนมะเร็ง และระดับจุลกายวิภาคของเนื้อเยื่อมะเร็ง(histologic grade) สรุป : การตรวจ HER2 ด้วยวิธี IHC ที่มีผลเป็น 3+ มีความสอดคล้องกับการตรวจด้วยวิธี ISH สูงมาก จึงอาจพิจารณาให้ยาต้านยีนก่อมะเร็งโดยไม่ต้องรอผลตรวจยืนยัน ลดระยะเวลาการรอคอย ทำให้การรักษาทำได้รวดเร็วและลดค่าใช้จ่ายได้ ส่วนการตรวจ IHC ที่มีผลเป็น 2+ มีความจำเป็นต้องตรวจยืนยันด้วยวิธี ISH ทุกรายก่อนพิจารณาให้ยาต้านยีนก่อมะเร็ง คำสำคัญ : สถานะตัวรับ HER2, Immunohistochemistry, In situ hybridization, ความสอดคล้อง